Previous Page  3 / 11 Next Page
Information
Show Menu
Previous Page 3 / 11 Next Page
Page Background

[3]

αναπτυσσόταν δυναμικά με καύσιμη ύλη τα δισεκατομμύρια των δανείων και την

ψευδαίσθηση περί ισχυρής Ελλάδας χωρίς οικονομική ανάπτυξη και εισοδήματα. Τα

δάνεια προς τα νοικοκυριά πολλαπλασίαζαν τα έσοδα των τραπεζών, τροφοδοτώντας

την ασυγκράτητη κερδοφορία των. Το 2007, τα κέρδη τηε Εθνικής Τράπεζας από τα

νοικοκυριά ήταν 880 εκατομμύρια ευρώ έναντι 160 εκατομμύρια ευρώ από τα

επιχειρηματικά δάνεια.

Τα golden boys είχαν χτυπήσει φλέβα χρυσού και οι πάντες κοιτούσαν αποσβολωμένοι

με ανάμεικτα συναισθήματα θαυμασμού και φθόνου τις εντυπωσιακές επιδόσεις και τα

αποτελέσματα των τραπεζών στην Ελλάδα. ‘Οσοι προειδοποιούσαν για τους κινδύνους

της υπερθέρμανσης, για τις επιπτώσεις μιας ύφεσης ή απλά για την ανάγκη να

συγκρατηθεί ο ρυθμός πιστωτικής επέκτασης – ειδικά στον τομέα της τραπεζικής λιανικής

– αντιμετωπίζονταν ως ενοχλητικοί. Αυτοί ήσαν οι αναπροσάρμοστοι που δεν μπορούσαν

να κατανοήσουν τις νέες συνθήκες, τις δυνατότητες και τον νέο τρόπο λειτουργίας των

τραπεζών στην νέα εποχή. Όσοι τολμούσαν να ψελλίσουν διαφορετική άποψη, να

επιμείνουν σε διαδικασίες ή πολύ περισσότερο να αμφισβητήσουν τη σοφία της

διοικητικής πυραμίδας απλά περιθωριοποιούνταν. Έμεναν εκτός κέντρων λήψης

αποφάσεων.

Οι τραπεζικοί επιτελείς απέδειξαν ότι ήσαν ανώριμοι, άστοχοι, απροετοίμαστοι, άπληστοι,

παραμορφωμένοι από τους φακούς της άκρατης αισιοδοξίας. Το ράλι των μετοχών στο

ελληνικό χρηματιστήριο και η έξαρση των προσδοκιών στηρίχθηκε σε χειραγωγημένα

άρθρα και πολιτικές σε σχέση με τις πραγματικές δυνατότητες, τα έσοδα και την

κερδοφορία των εισηγμένων εταιρειών στο ΧΑΑ (Χρηματιστήριο Αξιών των Αθηνών). Το

επιχειρηματικό πλάνο, οι προσδοκίες για τις προοπτικές του μέλλοντος, τα αποτελέσματα

και οι υψηλές ικανότητες των τραπεζικών στελεχών είχε ως αποτέλεσμα να διαγράψουν

τη λέξη «προβλήματα» από το λεξιλόγιο της εποχής εκείνης, ενώ φαίνεται πως ποτέ δεν

έλαβαν ποτέ υπόψιν τους κάποιο σχέδιο επικινδυνότητας.

Η επιτυχία τρέφει την αυταρέσκεια και η αυταρέσκεια τρέφει την καταστροφή. Το

πρόβλημα για τις τράπεζες, αλλά και ευρύτερα για την Ελλάδα, δεν είναι ότι έγιναν κάποια

μικρά ή μεγάλα λάθη. Τα λάθη δεν είναι μόνο ανθρώπινα, είναι και εξαιρετικά διδακτικά,

και χωρίς λάθη κανένας και τίποτα δεν προχωρά μπροστά. Δυστυχώς όμως οι τράπεζες

δεν έμειναν μόνον στα λάθη, αλλά κάτω από τη μεθυστική επίδραση της επιτυχίας

προχώρησαν σε υπερβολές, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις ξεπέρασαν το όρια.

Οι επιτελείς και τα στελέχη των τραπεζών και πολλοί άλλοι παράγοντες υποστηρίζουν με

έμφαση ότι το τραπεζικό σύστημα στην Ελλάδα όχι μόνο δεν προκάλεσε την κρίση, αλλά

αντίθετα ήταν θύμα της δημοσιονομικής εκτροπής. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η κακή

δημοσιονομική κατάσταση ήταν αυτή που ενεργοποίησε το ντόμινο της καταστροφής.

Ωστόσο η χρεοκοπία που βιώσαμε δεν αφορά μόνο το σπάταλο και αναποτελεσματικό

Δημόσιο, αλλά όλο το οικονομικό μοντέλο λειτουργίας της χώρας. Και εδώ οι ευθύνες του

τραπεζικού συστήματος είναι μεγάλες, καθώς ήταν εκείνο που χρηματοδότησε όλα αυτά

τα χρόνια το στρεβλό οικονομικό μοντέλο που κυριάρχησε.